nlgroeit - journaal 9 familiebedrijven

Familiebedrijven nemen de beste beslissing voor het bedrijf

Nederland kent zo'n 270.000 familiebedrijven volgens het CBS. In de 9de editie van het journaal staan we stil bij familiebedrijven. "Familiebedrijven hebben aandeelhouders met een gezicht."

Kees de Jong van nlgroeit gaat in gesprek met Albert Jan Thomassen van FBNed en Mark Bos van MotorKledingCenter.

Familiebedrijven zijn de grootste werkgever in Nederland en zorgen voor de helft van het Bruto Nationaal Product. FBNed is een branchevereniging voor familiebedrijven. Wat hebben familiebedrijven gemeenschappelijk? Albert Jan vertelt:" Familiebedrijven zijn op de lange termijn gericht en investeren hun eigen geld in het bedrijf. Ze zijn vaak heel besluitvaardig en hebben een bijzondere cultuur. Dat hoor je ook van de werknemers. Zij zeggen 'ik weet voor wie ik werk'. Familiebedrijven hebben aandeelhouders met een gezicht."

"Beste beslissing voor het bedrijf"

Kees ging op bezoek bij AFAS, eveneens een familiebedrijf, en in gesprek met ondernemer Bas van der Veldt, groeiambassadeur van nlgroeit. Bas heeft in 2008 zijn vader opgevolgd. Ook Bas geeft aan dat de lange termijn visie een onderscheidend kenmerk is van familiebedrijven. "Meeste bedrijven kijken naar het komende kwartaal. Daar zijn wij helemaal niet mee bezig. Het gaat ons om de komende twintig jaar. Waar willen we dan staan? Die lange termijn strategie die je bij familiebedrijven heel sterk ziet, zie je niet bij beursgenoteerde bedrijven. Ook is het heerlijk dat je in de absolute basis weet dat je elkaar 100% kan vertrouwen en dat je de beste beslissing neemt voor het bedrijf. Niet dat er iemand zit die de beste beslissing neemt voor zijn eigen portemonne. Bekijk het interview met Bas van der Veldt in het journaal.

"Ga eerst iets anders doen."

Mark Bos is vijf jaar geleden ingestapt in het familiebedrijf en sinds die tijd is het bedrijf enorm gegroeid. "Het laatste jaar met 55%, " vertelt Mark. "Dat komt omdat wij de consument heel anders benaderen. In plaats van dat wij spullen kopen en kijken of er klanten zijn, hebben wij ons heel erg gefocust op wie is onze klant." Mark is begonnen als manusje van alles in het bedrijf. "Ik heb mezelf meer naar de marketing kant toe getrokken. Uiteindelijk blijkt dat ik de organisatie en het management ook in de vingers heb en leuk vind. De rest van het team waardeert dat." Het was niet vanzelfsprekend dat Mark het bedrijf overnam. "Mijn vader moest het bedrijf van zijn vader overnemen omdat zijn vader ziek werd. Mijn vader heeft mij altijd gezegd om eerst iets anders te gaan doen en te kijken wat ik leuk vind. Ik heb een politie opleiding gevolgd maar dat bleek niets voor mij. Uiteindelijk ben ik zo'n 7 jaar geleden op een andere manier voor mezelf begonnen en vijf jaar geleden bij mijn vader in het bedrijf gestapt."

"Je kan makkelijker dingen tegen elkaar zeggen omdat je elkaar beter kent."

Inmiddels is Mark algemeen directeur. Zijn vader werkt nog wel steeds in bedrijf. "Dat bevalt goed maar leidt soms wel tot frictie. Je houdt elkaar daarnaast ook wel heel scherp. Je kan makkelijker dingen tegen elkaar zeggen omdat je elkaar beter kent. Aan de ene kant kan het hoger oplopen, maar aan de andere kant gelooft hij mij eerder dan een willekeurig persoon." Het bedrijf heeft 38 medewerkers. Hoe kijken die naar Mark? "Het is aan mij om te zorgen dat dat een natuurlijke overgang is. Als ik het in mijn schoot geworpen krijg, ziet de rest dat en dat is niet goed."

"Op een gegeven moment is de baas de werknemer geworden en de werknemer is de baas geworden." 

Wat zijn de belangrijkste thema's in familiebedrijven? Albert Jan:" Het is heel belangrijk dat je als zoon of dochter een aantal jaren eerst in andere keukens kijkt en niet gelijk bij je vader in de zaak gaat. Je hebt de vader-zoon relatie of vader-dochter relatie. Dat is een relatie. Maar je moet ook een relatie opbouwen van eerst baas - werknemer en later van twee gelijkwaardige collega's en op een gegeven moment is de baas de werknemer geworden en de werknemer is de baas geworden. Dat is een heel andere relatie, dat moet je leren. Dat gaat een stuk makkelijker als je zelf eerst in een ander bedrijf hebt gewerkt."

"Wanneer is mijn stijl als leider effectief. Niet alleen in het bedrijf maar ook in de familie."

FBNed heeft een eigen academy. "We hebben een leiderschapsprogramma voor opvolgers waar zij leren wat het betekent om leiding te geven aan een familiebedrijf. Om daar met meer zelfvertrouwen te staan. Maar ook om beter zicht te hebben op jwat is mijn stijl en wanneer is mijn stijl als leider effectief. Niet alleen in het bedrijf maar soms ook in de familie." Naast de relatie met het bedrijf moet je als opvolger ook de relatie met de familie managen.

"Ben Kerkhof, mijn nlgroeit mentor, heeft me met de juiste mensen in contact gebracht"

Mark heeft via nlgroeit mentor Ben Kerkhof. Mark:"Hij begeleidt mij bij het inzichtelijk maken van de organisatie en KPI's vast te stellen. Op een gegeven moment stelde hij de vraag hoe ik de overname had geregeld. Daar hadden we al wel een plan voor maar gezien het feit dat het bedrijf zo snel groeit zou het voor mij niet meer haalbaar zijn om mij op een normale manier te kunnen inkopen." Door Ben is het proces versneld. "Ben heeft me met de juiste mensen in contact gebracht. Ik ben bij vier verschillende partijen op gesprek geweest. Hij zei ga eerst eens kennis binnen halen. Het is jouw vak niet maar je moet wel bij iemand een goed gevoel hebben."

Wat zijn de groeiambities van Mark? "We gaan half maart een derde winkel openen in België. We hebben voor 2021 als doelstelling om marktleider te zijn met 5 a 6 winkels in de Benelux en we gaan begin volgend jaar ook starten met de verkoop internationaal via Amazon."

Tot slot de groeitips van Mark en Albert Jan.

"Allebei je op je gemak voelen met de groei van het bedrijf."

Mark: Als je een vader - zoon relatie hebt zoals in mijn situatie moet je je heel goed beseffen dat er een generatiekloof is. Ik kan bijvoorbeeld wel zeggen dat we alles op mobiele telefoon moeten richten maar bij mijn vader duurt dat langer. Ik wil altijd heel snel en heel veel gas geven en dan is het goed om in te zien dat er een generatiekloof is  en het rustiger aan te doen om je allebei op je gemak te voelen met de groei."

"Juist families die ook eigenaar zijn van het bedrijf, hebben een voordeel."

Albert Jan: Verzamel mensen om je heen die beter zijn dan jezelf want daarmee breng je het familiebedrijf weer verder. Juist  families die ook eigenaar zijn van het bedrijf, hebben een voordeel. Dat kunnen zij ook echt als concurrentie voordeel uitnutten.

Tip uit het journaal
Heb je een familiebedrijf en wil je jezelf ontwikkelen? Kijk dan eens naar het programma succesvol ondernemen in het familiebedrijf.

Auteur: Herlinda Bokker, content strateeg nlgroeit